السيد جلال الدين الحسيني الأرموي المحدث
36
مقدمه نقض و تعليقات آن
و عظيم الشأن وديعه گذارده است احيانا تبعيت و تقليدى بشيخ عظيم الشأن ديگرى مثل شيخ عبد الجليل در روش تأليف كرده و استفاده از كتاب نقض او نموده باشد دليل بر خط - قدر او نخواهد بود بلكه كاشف از حسن نيت و غايت انصاف و نهايت جلالت او خواهد بود فجزاهما اللّه عن الاسلام و أهله خيرا . ( اين از جملهء مطالبى بود كه در اواخر مطالب مربوطه ببيانات قاضى بذكر آن در آينده اشارت كرده بوديم ( ص 24 همين مقدمه تحت عنوان « تبصره » ) . 6 - اينكه فرموده : « و نحن نقلنا تلك الفوائد فى كتاب وثيقة النجاة فى القسم الثالث فى الاماميات » . صريح است در اينكه وى كتابى بنام « وثيقة النجاة » داشته و در قسم سوم آن كتاب ضمن مطالب مربوطه بمبحث امامت فوائدى از نقض نقل كرده است ليكن نگارنده تا كنون آن كتاب را نديده است رزقه اللّه زيارته . 7 - اينكه فرموده : « كتابه المذكور كتاب لطيف فى الامامة كثير الفوائد » . اعتراف صريح است از آن ناقد بصير بنفاست اين اثر شريف ، و در سابق بتسامحى كه در اين كلام است اشارت شده است ( رجوع شود بص 9 ) . 8 - اينكه فرموده : « و الان عندنا نسخة عتيقة منه و رأيت عدة نسخ منها نسخة أخرى عتيقة عند المولى ذو الفقار » . تصريح است باينكه صاحب رياض نسخههائى از اين كتاب ديده بوده است كه از آن جمله نسخهء كهنهء قديمئى خودش داشته و نسخهء كهنهء ديگرى را نيز پيش مولى ذو الفقار سراغ داشته است و معلوم مىشود كه اين دو نسخهء قديمى داراى اهميت قابل ذكر بوده است پس اگر اين نسخهها در دست ميبود مشكلات بسيارى حل و أغلاط بسيارى تصحيح ميشد ليكن متأسفانه به غير از چند نسخهء مغلوط ناقص و دست خورده بدست نگارنده نرسيده است و تفصيل آنها در جاى ديگرى ذكر مىشود ان شاء اللّه تعالى . 9 - اينكه فرموده : « ثم انه يظهر من اوائل هذا الكتاب أنه ألفه بعد سنة ست و خمسين و خمسمائة بأمر النقيب شرف الدين ملك النقباء سلطان العترة الطاهرة أبى الفضل محمد بن على المرتضى بقزوين » . كلام درستى است بخلاف كلمهء « بقزوين » زيرا بطور حتم اين كتاب در رى نوشته شده است و مصنف و سيد شرف الدين رضوان اللّه عليهما هر دو مقيم رى بودهاند بلى سيد شرف الدين مذكور بسال 559 مسافرتى بقزوين نموده است چنان كه رافعى در تدوين تصريح كرده است به اين عبارت « ورد قزوين سنة تسع و خمسين و خمسمائة » و شواهد اين مدعا براى كسى كه كتاب نقض را خوانده باشد يا اين مقدمه را ديده باشد يا بترجمهء سيد شرف الدين مذكور اطلاع داشته باشد ظاهر است و براى دفع اين توهم ملاحظهء اين عبارت